Blokowanie to nic innego jak nieakceptowanie propozycji partnera scenicznego. Często mówimy wtedy, że ktoś jest na „NIE” względem ofert innych graczy. Takie oczywiste bycie na NIE bardzo łatwo zauważyć, bo zwykle doprowadza do tego, że scenka wychodzi bez sensu lub dochodzi do konfliktu.

– Panie władzo, potrzebuję pomocy! Okradli mnie!

– Nie jestem policjantem

– Przecież ma Pan mundur…

Jednocześnie istnieje wiele rodzajów blokowania, które nie zawsze od razu widać wprost, a wynikają z usilnego poczucia zachowania kontroli przez improwizatorów scenicznych. Te bardziej „zgrabne” zachowania, powodują, że historia zaczyna spowalniać lub natychmiastowo staje w miejscu. Przez co traci cały pokaz impro scenicznego (bo impro na scenie, czy same scenki, powinny opowiadać historie). Dlatego warto je rozpoznawać.

Przy okazji znajomość poniższych schematów daje dodatkowe narzędzia, ponieważ niektóre z nich można wykorzystać świadomie do różnych celów, np.: podniesienia napięcia (np. Budowanie mostów), zwiększenia ciekawości wśród publiczności (np. Wimping), zgrabnego zamknięcia scenki (np. Anulowanie), czy innych reakcji publiczności. Już sama świadomość schematów blokowania jest uwalniająca (zaczynasz sobie zdawać sprawę, że usiłujesz zachować kontrolę, a to pierwszy krok do jej porzucenia).

Poniżej w wielkim skrócie opisuję większość schematów blokowania – ten wpis, ma być pomocą, aby szybko nauczyć się nazywać poszczególne schematy po imieniu lub ułatwić odszukanie bardziej rozbudowanych opisów umieszczanych w późniejszym czasie. Szczegółowy opis poszczególnych schematów wraz z ich konstruktywnym użyciem będę stopniowo umieszczać na blogu, przy okazji linkując w tym wpisie do poszczególnych rodzajów blokowania. Część opisów schematów blokowania (co prawda odnoszących się do życia codziennego, ale jak ktoś pilnie szuka…) można znaleźć w kategorii Impro(ve) Life.

SCHEMATY BLOKOWANIA W IMPROWIZACJI SCENICZNEJ:

Bycie na NIE

Najpopularniejszy schemat blokowania, który jest po prostu nie zgadzaniem się na propozycje partnera – zarówno te na poziomie treści jak i założeń scenki.

Dołączanie

Dołączanie to nic innego jak bycie na TAK. Czyli improwizator akceptuje wszystkie oferty partnera scenicznego, jednocześnie nic nie dodaje od siebie. Biernie dołącza do scenki, natomiast cała odpowiedzialność za historię i to co się wydarzy, światło reflektorów scenicznych i cała odpowiedzialność za scenkę spada na partnera.

Wymiękanie

Wymiękanie to IMO jeden z najciekawszych schematów blokowania, który może objawiać się na kilka sposobów:

Akceptowanie, ale bez nazwania oferty po imieniu:

– Spójrz na to…

– Wow, faktycznie!

Akceptowanie i opisanie oferty, ale dalej bez nazwania jej „po imieniu”

– Spójrz na to…

– Właśnie widzę, cholera, to jest rude, włochate i ma olbrzymie kły!

Brak emocjonalnego akceptowania i zaangażowania ofertą

– Spójrz! Trafiłam szóstkę w totolotka

– (spokojnym głosem) faktycznie, to bardzo miłe

Wykorzystywanie innych, aby nazwali „to” za nas.

Jeden gracz wręcza drugiemu list mówiąc:

– to do ciebie, właśnie przyszło

Drugi gracz oddaje mu list z powrotem mówiąc:

– jestem analfabetą przeczytaj go za mnie.

Niepotrzebne zadawanie pytań otwartych (odbijanie piłeczki)

– Co o nim sądzisz?

– Nie wiem, a jak ty myślisz?

Najłatwiej rozpoznać wymiękanie, po byciu bardzo ogólnym, nie nazywaniu rzeczy po imieniu i przerzucaniu odpowiedzialności na innych graczy.

Inne nazwy: wimping, pękanie, tchórzenie,

Negatywność

Bycie negatywnym to schemat blokowania wynikający z negatywnego nastawienia do treści ofert. Akceptowanie ich, ale bez pozytywnego dodania energii po zaakceptowaniu.

– Idziemy pograć w piłkę?

– Chcesz grać taką starą obdartą piłką?

 

– Pójdziemy coś zjeść?

– Boli mnie brzuch…

Anulowanie

Anulowanie, to pozostawienie wykonywania danej czynności (lub części platformy) bez żadnych konsekwencji. Improwizator zabiera się za coś, po czym to pozostawia. Rozpalasz ognisko w scence przez 5 minut, po czym zaczyna padać deszcz i cała dotychczasowa praca idzie na marne. Chcesz uciec z bezludnej wyspy, zbierasz prowiant, budujesz tratwę, po czym nagle widzisz statek i krzyczysz „hurra jestem uratowany”, tym samym cały proces budowania tratwy idzie w odstawkę.

Anulowanie nie zawsze musi dotyczyć opuszczania czynności, może równie dobrze dotyczyć wykasowania części platformy, która została wcześniej ustabilizowana.

Inne nazwy: kasowanie

Plotkowanie

Mówienie o danej czynności zamiast realne zajęcie się nią. Najprościej w świecie dwóch graczy wychodzi na scenę i mówi o tym, że np. Poszliby na basen, zaczynają mówić o tym co by się tam wydarzyło, co by robili. Niestety, tym samym tylko mówią o tym co by robili zamiast zająć się realnym działaniem. Tym samym unikają zmiany swoich postaci.

Obniżanie stawki

To podejmowanie słabych wyborów, które obniżają potencjalne ryzyko w scenkach. Jak wygląda na scenie? Przykładowo ktoś oświadcza:

– Pokażę ci głupią sztuczkę.

Gdyby gracz nie obniżał stawki powiedziałby

– Pokażę ci niesamowitą magiczną sztuczkę, która wryje cię w ziemię.

Drugie stwierdzenie podnosi stawkę, podnosi też ryzyko (które w impro i tak jest nierealne). Łatwiej uniknąć zmiany, jeżeli pokazujemy coś zwykłego. Łatwiej opanować scenkę w której nasza postać przychodzi do lekarza ze skaleczonym palcem, niż silnymi bólami klatki piersiowej. Ten drugi problem niesie za sobą większe ryzyko potencjalnych konsekwencji.

Budowanie mostów

Budowanie mostów to nic innego jak wydłużanie drogi do celu, poprzez wykonywanie czynności, które niby przybliżają nas do niego, ale tak naprawdę oddalają go w czasie. Zamiast zająć się jakąś czynnością lub problemem, dajmy na to „rozlanym winem”. Gracze najpierw będą szukać mop, później zaczną szukać wiadra, a następnie pójdą do sklepu po płyn do podłogi – te czynności niby przybliżają ich do celu, ale tak naprawdę odkładają go w czasie. Budowanie mostów daje silne poczucie kontroli, ponieważ daje złudzenie celu. A gdy widzisz cel, to banalnym jest dokładanie czynności do jego osiągnięcia. Budowanie mostów często widać również w mikro skali, w scenkach, gdzie ktoś puka do drzwi – osoba po drugiej stronie powie „chwileczkę, muszę się ubrać” (zaczyna się ubierać), a następnie „jeszcze moment, muszę się umalować”, zamiast po prostu otworzyć drzwi i zobaczyć tę wielką niewiadomą, która czeka za nimi.

Inne nazwy: bridging, wydłużanie, odraczanie

Boczny tor

Zjeżdżanie na boczny tor, czyli wymijanie niewygodnych kwestii i zjeżdżanie na tor tych bardziej „bezpiecznych i znanych” działań i zachowani. Na boczny tor często zjeżdżają improwizatorzy, którzy otrzymali niefortunną ofertę od publiczności. Zaczynają się nią zajmować na scenie, po czym, zjeżdżają na boczny tor i zaczynają się zajmować czymś zupełnie innym.

Żartowanie

Schemat, który wręcz jest chorobą początkujących improwizatorów. Starają się żartować, tym samym atakują założenia przedstawianej historii. Usiłują zachować kontrolę i uniknąć zmiany, poprzez wypaczenie sensu, czy danej rzeczywistości, która została już zbudowana. Ale nie tylko, ten schemat również występuje w oparciu o wewnętrzną i nieuzasadnioną potrzebę improwizatorów, która mówi, że „publiczność powinna się śmiać cały czas” – nic bardziej błędnego.

Zasypywanie

Śmiało można powiedzieć, że zasypywanie stoi na przeciwnym biegunie dołączania. O ile w dołączaniu gracz jest na TAK i akceptuje wszystkie oferty swojego partnera scenicznego, tym samym zrzucając na niego odpowiedzialność za scenkę, to w zasypywaniu ten sam gracz, zaczyna grać pierwsze skrzypce. Zaczyna dawać swoim partnerom tyle ofert, że oni, nie są w stanie zaakceptować żadnej. Najprościej w świecie zabiera im przestrzeń do gry. Tym samym zachowując kontrolę nad scenką (ponieważ nie oddaje jej innym).

W kolejnych wpisach na temat schematów blokowania znajdziecie szczegółowy opis i konkretne przykłady powyższych. Ten wpis to tylko wstęp.

Photo Credit: Vicki & Chuck Rogers via Compfight cc
Please like & share: